Dự thảo Luật Đo lường sửa đổi cho người dân quyền trích xuất dữ liệu đo để khiếu nại

Sáng 26/10, Quốc hội khóa XVI thảo luận tại hội trường dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đo lường do Chính phủ trình. Theo Báo Điện tử Chính phủ, phiên thảo luận do Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên điều hành.

Theo VnExpress, dự thảo sửa đổi, bổ sung 26 trong tổng số 58 điều của luật hiện hành. Quốc hội dự kiến xem xét thông qua dự thảo vào ngày 13/11.

Người dân được yêu cầu trích xuất dữ liệu đo

Giải trình trước Quốc hội, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân cho biết dự thảo bổ sung quyền yêu cầu trích xuất dữ liệu đo liên quan đến giao dịch của người dân để làm chứng cứ khi khiếu nại, yêu cầu bồi thường. Nền tảng số về đo lường có kênh tiếp nhận phản ánh, hỗ trợ chứng minh thiệt hại.

Dự thảo làm rõ trách nhiệm bồi thường của tổ chức, cá nhân vi phạm gây thiệt hại theo pháp luật dân sự và pháp luật về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.

Với việc giám sát bằng công nghệ, cảnh báo tự động không được sử dụng làm căn cứ duy nhất để kết luận vi phạm. Tổ chức, cá nhân có quyền giải trình và yêu cầu kiểm tra lại dữ liệu.

Công tơ điện, đồng hồ nước, cột đo xăng dầu vẫn phải kiểm định

Dự thảo cắt giảm, đơn giản hóa 8 thủ tục hành chính, chuyển từ đăng ký sang công bố năng lực và bãi bỏ các thủ tục chứng nhận không còn cần thiết. Kiểm tra nhà nước chuyển từ quản lý đồng loạt sang quản lý dựa trên rủi ro và dữ liệu, tập trung vào nơi có nguy cơ vi phạm cao.

Theo Bộ trưởng Vũ Hải Quân, công tơ điện, đồng hồ nước và cột đo xăng dầu trực tiếp quyết định số tiền người dân phải trả nên vẫn phải duy trì kiểm định. "Việc giảm thủ tục cho doanh nghiệp phải đi đôi với bảo vệ người tiêu dùng", Bộ trưởng nói.

Dự thảo bổ sung yêu cầu tổ chức được chỉ định phải có biện pháp kiểm soát xung đột lợi ích. Doanh nghiệp không được tự kiểm định phương tiện đo dùng để bán hàng nếu thiếu cơ chế kiểm soát, và kết quả kiểm định được cập nhật lên nền tảng số để người dân tra cứu.

Đại biểu đề nghị đơn vị cung cấp dịch vụ chủ động hoàn tiền

Đại biểu Bùi Văn Dũng (Thanh Hóa) cho rằng đo lường là lĩnh vực "gắn với từng lần đổ xăng, cân hàng, từng hóa đơn điện, nước" của người dân. Theo ông, khi xác định đo sai dẫn đến thu thừa, đơn vị cung cấp dịch vụ phải chủ động rà soát khách hàng bị ảnh hưởng, thông báo cách tính và hoàn trả trong thời hạn rõ ràng.

Đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga (Hải Phòng) đề nghị bổ sung nguyên tắc về trách nhiệm chủ động rà soát tại Điều 38 về nghĩa vụ của tổ chức, cá nhân sử dụng phương tiện đo. Theo bà, một khách hàng khó biết lỗi vừa được phát hiện còn ảnh hưởng đến những thiết bị nào và bao nhiêu người khác.

Đại biểu Phạm Văn Hòa, Phó chủ tịch Hội Luật gia tỉnh Đồng Tháp, đề nghị xác định rõ trách nhiệm của tổ chức, cá nhân kiểm định khi phương tiện đo không đạt yêu cầu nhưng vẫn được xác nhận đạt chuẩn. Doanh nghiệp sản xuất thiết bị không bảo đảm chất lượng và người có hành vi gian lận cũng phải chịu trách nhiệm tương ứng.

Với hàng đóng gói sẵn, đại biểu Nguyễn Văn Huy (Hưng Yên) lưu ý khi bỏ cơ chế phân nhóm và dấu định lượng, trách nhiệm hậu kiểm phải được quy định đủ rõ, vì người mua khó kiểm chứng lượng hàng thực tế tại thời điểm giao dịch.

Văn bản hướng dẫn dự kiến có hiệu lực cùng luật

Bộ trưởng Vũ Hải Quân cho biết cơ quan soạn thảo phối hợp với Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội tiếp tục hoàn thiện dự thảo. Các nghị định, thông tư hướng dẫn được chuẩn bị để có hiệu lực cùng thời điểm với luật, dự kiến ngày 1/3/2027.

Dự thảo quy định giấy chứng nhận đăng ký cũ hết giá trị sau 6 tháng kể từ ngày luật có hiệu lực. Đại biểu Dương Khắc Mai (Lâm Đồng) đề nghị cho phép tổ chức có giấy chứng nhận đăng ký tiếp tục hoạt động trong phạm vi đã đăng ký đến khi hoàn thành công bố năng lực, nhưng không quá thời gian chuyển tiếp.

Nguồn tham khảo

• Báo Điện tử Chính phủ — Sửa Luật Đo lường: Giảm thủ tục phải đi đôi với bảo vệ người tiêu dùng
• VnExpress — Bộ trưởng Vũ Hải Quân: Sửa luật đo lường để bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng
• VietnamPlus — Minh bạch dữ liệu đo lường, làm rõ trách nhiệm hoàn trả khi đo sai, thu thừa

Ảnh: baochinhphu.vn — nguồn: https://baochinhphu.vn/sua-luat-do-luong-giam-thu-tuc-phai-di-doi-voi-bao-ve-nguoi-tieu-dung-102261026133916587.htm